با ادامهی پروژههای فضایی و افزایش مدت زمان سفرها به فضا، چالشهای حفظ سلامتی خدمهی فضایی به طور قابل توجهی افزایش یافته است. فضانوردان در ایستگاه فضایی بینالمللی میتوانند برای حل مشکلات خود به تماسهای لحظهای با هیوستون، تحویلهای منظم دارو و بازگشت سریع به زمین پس از شش ماه وابسته باشند؛ اما با توجه به برنامهها و مأموریتهای بلندمدت NASA و شرکای تجاری آن مانند اسپیسایکس، این وضعیت به زودی تغییر خواهد کرد. به همین دلیل، NASA در تلاش است تا خدمات پزشکی در فضا را بهطور تدریجی به نوعی مستقل از زمین تبدیل کند.
یکی از آزمایشهای اولیه در این راستا، توسعه یک دستیار پزشکی دیجیتال مبتنی بر هوش مصنوعی به نام CMO-DA (Crew Medical Officer Digital Assistant) است که با همکاری گوگل طراحی میشود. این ابزار به فضانوردان کمک میکند تا در مواقعی که پزشک در دسترس نیست یا ارتباطات با زمین قطع شدهاند، علائم را تشخیص و درمان کنند. CMO-DA یک ابزار چندرسانهای است که شامل صوت، متن و تصاویر بوده و در محیط Google Cloud Vertex AI اجرا میشود. به گفته دیوید کروولی، مهندس مشتری در واحد بخش عمومی گوگل، این پروژه تحت یک قرارداد اشتراک قیمت ثابت با گوگل اداره میشود که شامل هزینههای خدمات ابری، زیرساخت توسعه نرمافزار و آموزش مدلها است. منبع کد این اپلیکیشن در اختیار NASA است و این سازمان به بهینهسازی مدلها کمک کرده است.
پلتفرم گوگل Vertex AI، دسترسی به مدلهای تولیدی خود و همچنین مدلهای دیگر شرکای ثالث را فراهم میکند. این دو سازمان CMO-DA را در سه سناریو آزمایش کردهاند: آسیب مچ پا، درد پهلو و درد گوش. گروهی متشکل از سه پزشک، از جمله یک فضانورد، به ارزیابی عملکرد این دستیار پرداختند و دقت تشخیصی بالایی را برای آن یافتند: احتمال درست بودن ارزیابی و طرح درمان برای درد پهلو 74 درصد، درد گوش 80 درصد و آسیب مچ پا 88 درصد بود.
برنامهریزیهای NASA بهصورت تدریجی و مرحلهای پیش میرود. محققان این سازمان در ارائهای اعلام کردند که قصد دارند منابع دادهای بیشتری، از جمله دستگاههای پزشکی، به مدل اضافه کنند و آن را به گونهای آموزش دهند که «آگاه به شرایط» خاص پزشکی فضایی باشد، از جمله شرایط خاص میکروگرانش. کروولی در مورد اینکه آیا گوگل قصد دارد مجوز لازم برای استفاده از این نوع دستیار پزشکی در مطبهای درمانی روی زمین را کسب کند، بهطور دقیق صحبت نکرد، اما این ممکن است گام بعدی منطقی باشد اگر مدل در فضا تأیید شود. این ابزار نه تنها میتواند به بهبود سلامتی فضانوردان در فضا کمک کند، بلکه درسهای آموختهشده از این ابزار میتواند در دیگر حوزههای بهداشت نیز کاربرد داشته باشد.