شرکت Anthropic با گروهی از نویسندگان داستانی و غیرداستانی در پروندهای تحت عنوان Bartz v. Anthropic به توافق رسید؛ خبری که روز سهشنبه در دادگاه تجدیدنظر ناحیه نهم آمریکا ثبت شد. جزئیات مالی یا شرایط این توافق منتشر نشده و Anthropic نیز به درخواست اظهار نظر پاسخ فوری نداد.
پیش از این، یک دادگاه کیفری/مدنی پاییندستی حکم جزئی به نفع Anthropic صادر کرده بود و شرکت در راستای تجدیدنظر آن حکم اقدام کرده بود. آن حکم اعلام کرده بود که استفاده Anthropic از کتابها برای آموزش مدلهای زبانی بزرگ مشمول قاعده «استفاده منصفانه» (fair use) است، اما بهدلیل وجود نسخههای غیرمجاز و دزدی از برخی کتابها، شرکت ممکن است در معرض محکومیتهای مالی قابل توجهی قرار گیرد.
پرونده Bartz v. Anthropic محوریت اصلیاش را بر استفاده از آثار مکتوب بهعنوان دادههای آموزشی مدلهای زبانی قرار میدهد؛ موضوعی که هم برای شرکتهای توسعهدهنده هوش مصنوعی و هم برای نویسندگان و ناشران اهمیت زیادی دارد. حکم اولیه مبنی بر «استفاده منصفانه» میتواند برای تولیدکنندگان مدلهای زبانی یک پیروزی حقوقی تلقی شود، اما وجود محتوای دزدیشده در مجموعه دادهها پیچیدگیهای حقوقی و مالی جدیای ایجاد میکند.
Anthropic پس از صدور حکم اولیه گفته بود هدف این شرکت از خرید کتابها صرفاً ساخت مدلهای زبانی بزرگ بوده و دادگاه نیز این نوع استفاده را منصفانه دانسته است. با این حال، توافق جدید نشان میدهد که این پرونده—علیرغم حکم اولیه—به شکلی خاتمه یافته که جزئیات آن هنوز برای عموم مشخص نیست.
اهمیت این توافق فراتر از یک پرونده واحد است: نتیجه نهایی و شیوه اجرای توافق میتواند نقشه راهی برای نحوه گردآوری، پالایش و تملک دادههای آموزشی در صنعت هوش مصنوعی فراهم کند. شرکتها ممکن است پس از این پرونده سیاستهای خرید و بررسی محتوای دادهها را تشدید کنند تا از بهکارگیری محتوای غیرمجاز جلوگیری شود و ریسکهای قانونی کاهش یابد.
برای نویسندگان و دارندگان حقوق نشر نیز این پرونده یادآور لزوم بررسی و مدافعه فعال از حقوق مالکیت فکری است و ممکن است موجب افزایش مذاکرات پیرامون مجوزدهی و قراردادهای شفافتر بین صنعت فناوری و تولیدکنندگان محتوا شود.
تحولات این پرونده و انتشار جزئیات توافق، میتواند تاثیرات قابلتوجهی بر چارچوبهای حقوقی و عملی کار با دادهها در پروژههای هوش مصنوعی داشته باشد. بینا ویرا پیگیر اخبار بعدی در این زمینه خواهد بود تا جزئیات بیشتر و تبعات حقوقی و فنی این توافق را گزارش کند.