عنوان: اسپاتیفای استاندارد جدیدی برای شناسایی موسیقی مبتنی بر هوش مصنوعی و فیلتر مقابله با اسپم معرفی کرد
اسپاتیفای روز پنجشنبه مجموعهای از بهروزرسانیها در سیاست مرتبط با هوش مصنوعی را اعلام کرد تا شفافتر نشان دهد چه زمانی از هوش مصنوعی در تولید موسیقی استفاده شده، از گسترش اسپم جلوگیری کند و تاکید کند کلونهای صوتی غیرمجاز (deepfake) در سرویس آن پذیرفته نمیشوند.
در هسته این تغییرات، پذیرش یک استاندارد صنعتی برای شناسایی و برچسبگذاری موسیقی تولیدشده با کمک هوش مصنوعی قرار دارد؛ استاندارد DDEX (Digital Data Exchange). بر اساس این شیوهنامه، ناشران، لیبلها و توزیعکنندگان اطلاعات یکپارچه و استانداردی را در بخش اعتبارات (credits) آثار ثبت میکنند که جزئیاتی از نحوه استفاده از هوش مصنوعی — مانند تولید آواز با هوش مصنوعی، سازبندی خودکار یا فرایندهای پستولید مبتنی بر هوش مصنوعی — را مشخص میکند. این رویکرد بهجای تقسیمبندی ساده «AI / غیر AI» اجازه میدهد اطلاعات بهصورت دقیقتر و واضحتری درباره نقش هوش مصنوعی در هر قطعه موسیقایی منتشر شود.
سم دابوف، مدیر جهانی بازاریابی و سیاستهای اسپاتیفای، در نشست خبری گفت: «استفاده از هوش مصنوعی طیفی است؛ هنرمندان و تهیهکنندگان آن را در بخشهای مختلف جریان خلاقیتشان بهکار میبرند. این استاندارد صنعت، افشاسازیهای دقیقتری فراهم میکند و از مجبور کردن آثار به یک باینری نادرست جلوگیری میکند.»
اعلامیه اسپاتیفای همچنین سیاست این پلتفرم درباره شخصیسازی مبتنی بر هوش مصنوعی را روشنتر کرد و صراحتاً بیان نمود کلونهای صوتی غیرمجاز، deepfakeها و هر شکل دیگری از تقلید یا جعل صدای خواننده — بدون اجازه — ممنوع است و آثار حاوی این نوع محتوا حذف خواهند شد. این اقدام پاسخی به نگرانیهای گسترده درباره نقض حقوق هنرمندان و سوءاستفاده از هویت صوتی است.
پذیرش DDEX در حالی اعلام شد که اسپاتیفای میگوید 15 لیبل و توزیعکننده متعهد شدهاند این استاندارد را بهکار بگیرند. این شرکت امیدوار است حرکتش بهعنوان سیگنالی برای سایر بازیگران صنعت عمل کند تا شفافیت بیشتری در انتشار آثار مبتنی بر هوش مصنوعی ایجاد شود.
مقابله با اسپم موسیقی: فیلتر جدید در پاییز راهاندازی میشود
با توجه به سهولت و سرعتی که ابزارهای هوش مصنوعی در عرضه موسیقی فراهم میکنند، نگرانی از افزایش محتوای اسپم و بارگذاری انبوه آثار وجود دارد. اسپاتیفای اعلام کرده است که در پاییز فیلتر جدیدی برای شناسایی و مقابله با اسپم موسیقی راهاندازی میکند. این فیلتر با شناسایی الگوهای تقلبی — مانند آپلودهای تکراری، دستکاری در جستجو و الگوریتمهای توصیهگر با استفاده از ترفندهای SEO — آثار مشکلدار را برچسبگذاری کرده و از توصیه آنها به کاربران جلوگیری خواهد کرد.
دابوف تاکید کرد: «ابزارهای هوش مصنوعی به بدافزارهای جدیدی برای بازیگران مخرب تبدیل شدهاند؛ ما سالهاست با چنین تاکتیکهایی مبارزه میکنیم، اما هوش مصنوعی شدت و پیچیدگی این مسائل را افزایش داده است و نیازمند راهکارهای جدید هستیم.» اسپاتیفای برنامه دارد فیلتر را بهصورت تدریجی پیادهسازی کند تا سیگنالهای مناسب هدفگیری شوند و با گذر زمان آستانهها و معیارها را با تکامل بازار بهروزرسانی کند.
مقابله با «profile mismatch» و سوءاستفاده در حسابهای هنرمندان
یکی دیگر از مسائلی که اسپاتیفای قصد دارد با همکاری توزیعکنندگان حل کند، بهکارگیری شیوهای تقلبی مانند «profile mismatch» است؛ وضعیتی که در آن فردی بهصورت فریبکارانه موسیقی را روی پروفایل هنرمند دیگری بارگذاری میکند تا از شهرت یا فالوئرهای او بهره ببرد. هدف اسپاتیفای پیشگیری از وقوع این نوع تقلبها پیش از انتشار آثار است تا از آسیب به وجهه هنرمندان و سردرگمی کاربران جلوگیری شود.
هنوز چه مقدار موسیقی AI روی پلتفرم است؟
اسپاتیفای آمار دقیقی از سهم موسیقی تماماً تولیدشده توسط هوش مصنوعی در سرویس خود منتشر نکرد، اما دابوف به خبرنگاران گفت که واقعیت این است که «تمام سرویسهای استریم دسترسی تقریباً مشابهی به کاتالوگ دارند» و بسیاری از آثار بهصورت همزمان روی چند پلتفرم عرضه میشوند. برخی سرویسهای دیگر، مانند Deezer، اخیراً اعلام کردهاند که حدود 18 درصد از آثاری که روزانه آپلود میشود بهصورت کامل AI-generated است (بیش از 20 هزار ترک در روز).
در عین حال اسپاتیفای تصریح میکند که پذیرش هوش مصنوعی بهشرط مسئولانه بودن آن مورد حمایت است. چارلی هِلمن، معاون و مدیر جهانی موسیقی اسپاتیفای، گفت: «قصد ما تنبیه هنرمندانی نیست که بهصورت اخلاقی و مسئولانه از هوش مصنوعی استفاده میکنند. امیدواریم ابزارهای تولید مبتنی بر هوش مصنوعی خلاقیت هنرمندان را تقویت کنند. اما در عین حال باید با بازیگران مخربی که سیستم را دستکاری میکنند برخورد کنیم تا از جنبههای مثبت هوش مصنوعی بهره ببریم.»
جمعبندی
اقدامات جدید اسپاتیفای شامل پذیرش استاندارد DDEX برای افشاگری دقیقتر درباره استفاده از هوش مصنوعی، اجرای فیلتر اسپم موسیقی در پاییز و تشدید مقابله با کلونهای صوتی غیرمجاز و جعل پروفایل هنرمندان است. این مرحله را میتوان گامی مهم در جهت افزایش شفافیت، حفاظت از حقوق هنرمندان و بهبود کیفیت تجربه کاربران در اکوسیستم موسیقی دیجیتال دانست.