بنبست میان آنتروپیک و پنتاگون؛ کارمندان گوگل و اوپنایآی خواستار حمایت از «خطوط قرمز» شدند
آنتروپیک (Anthropic) در برابر درخواست وزارت دفاع آمریکا (پنتاگون) برای دسترسی نامحدود به فناوریاش مقاومت کرده و با ورود به بنبستی حقوقی و اخلاقی، مهلت پنتاگون برای اجبار به همکاری تا جمعه بعدازظهر تعیین شده است. همزمان بیش از ۳۰۰ کارمند گوگل و بیش از ۶۰ کارمند اوپنایآی نامهای سرگشاده امضا کردهاند که از مدیران شرکتهای خود میخواهد از آنتروپیک حمایت کرده و از تسلیم شدن در برابر خواستههای یکجانبه دفاعی خودداری کنند.
محتوای نامه و «خطوط قرمز» آنتروپیک
امضاکنندگان نامه صریحاً از شرکتهای خود خواستهاند تا در مقابل استفاده از هوش مصنوعی برای «نظارت جمعی داخلی» و «سلاحهای کاملاً خودکار» مقاومت کنند. نامه از مدیران گوگل و اوپنایآی میخواهد «اختلافات داخلی را کنار گذاشته و کنار هم بایستند» تا مرزهایی که آنتروپیک مشخص کرده حفظ شود. متن نامه هشدار میدهد که ترفند تقسیم و ارعاب تنها زمانی نتیجه میدهد که هیچیک از طرفها از موضع دیگری آگاه نباشند.
پاسخهای رسمی و غیررسمی شرکتها
تا زمان نگارش این گزارش، پاسخ رسمی از سوی مدیران گوگل و اوپنایآی منتشر نشده است، اما اظهارنظرهای غیررسمی حاکی از همدلی با مواضع آنتروپیک است. سام آلتمن، مدیرعامل اوپنایآی، در مصاحبهای با CNBC گفت که شخصاً معتقد نیست پنتاگون باید تهدید به اعمال «قانون تولید دفاعی» (DPA) علیه شرکتها کند. یک سخنگوی اوپنایآی نیز به گزارش CNN گفته که این شرکت خطوط قرمز آنتروپیک در برابر سلاحهای خودمختار و نظارت جمعی را تأیید میکند. جف دین، دانشمند ارشد گوگل دیپمایند، بهصورت غیررسمی در X نوشت که «نظارت جمعی حقوق مدنی را نقض کرده و اثر خفهکنندهای بر آزادی بیان دارد.»
زمینه فنی و مذاکرات پنتاگون
گزارشها حاکی است که پنتاگون هماکنون از مدلهایی مانند Grok شرکت X، Gemini گوگل و ChatGPT اوپنایآی در وظایف غیرطبقهبندیشده استفاده میکند و در حال مذاکره با گوگل و اوپنایآی است تا فناوری آنها برای استفاده در کارهای طبقهبندیشده نیز در اختیار گذاشته شود. آنتروپیک که پیشتر با پنتاگون همکاریهایی داشته، بر این موضع پای فشرده که فناوریاش نباید در پروژههای نظارت جمعی داخلی یا سلاحهای کاملاً خودکار بهکار رود.
تهدید به اعلام «خطر زنجیره تأمین» یا اعمال DPA
بهگفته متن خبر، وزیر دفاع (در گزارش مورد اشاره) به مدیرعامل آنتروپیک، داريو آمودئی، گفته که در صورت امتناع شرکت، پنتاگون ممکن است آنتروپیک را «بهعنوان یک ریسک زنجیره تأمین» اعلام کند یا قانون تولید دفاعی (DPA) را برای مجبور ساختن شرکت به همکاری بهکار ببرد. قانون تولید دفاعی ابزاری فدرال است که میتواند شرکتها را ملزم به اولویتدهی و تأمین منابع و فناوریهای لازم برای نیازهای ملی و دفاعی کند؛ استفاده از این قانون برای فناوریهای حساس هوش مصنوعی پیامدهای حقوقی و بازار قابل توجهی دارد.
واکنش آنتروپیک و پیامدهای احتمالی
دیو آمودئی در بیانیهای موضع شرکت را تکرار کرده و این تهدیدها را متناقض دانسته است: از یکسو برچسب «خطر امنیتی» و از سوی دیگر عنوان «ضروری برای امنیت ملی» بر فناوری شرکت گذاشته میشود. او تأکید کرده که آنتروپیک «نتواند با وجدان تسلیم درخواستها شود.» ادامه این منازعه میتواند روی دسترسی دولت به مدلهای پیشرفته، الزامات مقرراتی و رویههای مسئولیتپذیری شرکتها در توسعه هوش مصنوعی تأثیر بگذارد.
چرا این موضوع مهم است؟
مسأله فراتر از اختلافات میان یک شرکت و دولت است؛ تصمیم نهایی میتواند مرزهای اخلاقی استفاده از هوش مصنوعی در امور دفاعی و اطلاعاتی را تعیین کند و تاثیری بلندمدت بر حفاظت از حقوق شهروندی، شفافیت و اعتماد عمومی داشته باشد. حمایت کارکنان فناوری از خطوط قرمز اخلاقی نشاندهنده فشار درونی صنعت برای حفظ استانداردهای مسئولیتپذیری است.
جمعبندی و چشمانداز
با نزدیک شدن مهلت پنتاگون، وضعیت نامشخص باقی مانده و احتمال استفاده از ابزارهای قانونی برای فشار بر شرکتها هم مطرح است. واکنش رسمی مدیران گوگل و اوپنایآی و تصمیم نهایی آنتروپیک در روزهای آتی تعیینکننده خواهد بود؛ هم برای جهتگیری همکاریهای دولت-صنعت و هم برای چارچوبهای اخلاقی پیرامون کاربردهای حساسی مانند نظارت جمعی و سلاحهای خودکار.