عنوان: سام آلتمن از مشکلات راهاندازی GPT-5 خبر داد؛ اختلال در «روتر» خودکار و بازگردانی دسترسی به GPT-4o
سام آلتمن، یکی از بنیانگذاران و مدیرعامل OpenAI، در پاسخ به پرسشها در یک جلسه AMA در ردیت و پستی در شبکه X، به مشکلات گسترده در عرضه نسخه جدید و پرسر و صدای این شرکت، یعنی GPT-5، اعتراف کرد. این مدل زبان بزرگ (LLM) که بهعنوان پیشرفتهترین و توانمندترین نسخهٔ OpenAI معرفی شده بود، هنگام عرضه با خطاهای عملکردی، جابجایی نادرست مدلها و سردرگمی کاربران مواجه شد که شرکت را وادار به بازگرداندن موقتی دسترسی به مدلهای قبلی مانند GPT-4o کرد.
خلاصهٔ مسائل اعلامشده توسط آلتمن
– اختلال در سیستم «روتر» خودکار که وظیفهٔ تخصیص درخواستها به یکی از چهار نسخهٔ GPT-5 (regular، mini، nano و pro) را بر عهده دارد. بخش «autoswitcher» برای بخشی از روز از کار افتاد و باعث شد GPT-5 «بهمراتب ضعیفتر» از انتظار ظاهر شود.
– خطاهای انسانی در آمادهسازی استریمنگ زنده که نمودارهای عملکرد غلطی را نشان دادند.
– نارضایتی کاربران و توسعهدهندگان از ارتقای اجباری به GPT-5 و حذف موقتی دسترسی به نسخههای قدیمی.
– ثبت نمونههایی از پاسخهای نادرست GPT-5 در محاسبات ریاضی ساده، منطق و مسائل کدنویسی.
توضیحات فنی و تصمیمات اصلاحی
آلتمن توضیح داد که یکی از عوامل اصلی مشکل، فعال نشدن یا اختلال در بخشِ autoswitcher بوده که موجب تخصیص نامناسب درخواستها به زیرمدلها شده است. به همین دلیل OpenAI اعلام کرده است:
– افزایش موقت نرخ محدودیت (rate limits) برای کاربران ChatGPT Plus در جریان تکمیل فرایند rollout.
– اجازهٔ ادامهٔ استفادهٔ کاربران Plus از GPT-4o بهعنوان گزینهٔ «مدل قدیمی» (legacy models) تا زمان جمعآوری دادههای بیشتر دربارهٔ معادلهای عملکرد و هزینه/کیفیت.
– تغییر در مرز تصمیمگیری مدلها و شفافسازی اینکه کدام زیرمدل به هر پرسش پاسخ میدهد.
– بهروزرسانی رابط کاربری برای امکان فعالسازی دستی حالت «تفکر» (thinking mode) که برای وظایف استدلالی سنگین طراحی شده است.
بازخورد کاربران و توسعهدهندگان
همزمان با انتشار عمومی GPT-5، کاربران و برخی از آزمونکنندگان آزمایشی OpenAI گزارشهایی از خطاهای پایهای منتشر کردند: حل نادرست مسائل ریاضی (مانند مثالهای مربوط به اعداد اعشاری یا معادلات ساده)، ناتوانی در رفع اشکال کدنویسی در برخی سناریوها و کارایی ضعیفتر در مقایسه با مدلهای رقیب در آزمونهای «one-shot». برخی توسعهدهندگان نیز اشاره کردند که در بعضی موارد مدلهای رقیب مانند Claude Opus 4.1 از Anthropic در برخی تکالیف عملکرد بهتری نشان دادهاند.
مسائل امنیتی و آسیبپذیریها
گزارشهایی از شرکتهای امنیتی نشان داد که GPT-5 در مقابل حملات تزریق پرامپت (prompt injection) و حملات منطقی مبهم (obfuscated logic attacks) آسیبپذیر است مگر اینکه لایهٔ حفاظتی آن تقویت شود. این نقطهضعفها برای محصولی با پایگاه چندصد میلیون کاربر هفتگی اهمیت زیادی دارد و نیازمند توجه فوری تیم فنی OpenAI است.
فشارهای زیرساختی و مقیاسپذیری
آلتمن اشاره کرد که پس از عرضهٔ GPT-5، ترافیک API طی ۲۴ ساعت دو برابر شد که خود به ناپایداریها افزود. OpenAI در واکنش به افزایش ناگهانی بار، بهسرعت محدودیتهای نرخ را اصلاح و زیرساختها را برای مدیریت تقاضا بهینه میکند، اما این نخستین گامها برای مقابله با چالشهای مقیاسپذیری هستند.
پیامدها و چشمانداز
اشتباهات در عرضهٔ GPT-5 و سردرگمی کاربران فرصتی برای رقبا فراهم کرده و پرسشهایی دربارهٔ برتری واقعی GPT-5 در شرایط عملی ایجاد کرده است. OpenAI اکنون تحت فشار است تا نشان دهد GPT-5 یک جهش کیفی واقعی است و نه تنها یک بهروزرسانی افزایش یافته. روند اصلاحات فنی، شفافسازی دربارهٔ عملکرد زیرمدلها و تقویت لایههای امنیتی تعیینکننده خواهند بود تا اعتماد کاربران و توسعهدهندگان بازسازی شود.
جمعبندی
عرضهٔ یک مدل بزرگ مانند GPT-5 در مقیاس میلیونها کاربر، چالشهای فنی و سازمانی خاص خود را دارد. اعتراف علنی رهبران OpenAI به اشتباهات و اقدامات اصلاحی گامی مثبت است، اما بازسازی اعتماد نیازمند شواهد میدانی از عملکرد پایدار، ایمن و قابلپیشبینی مدل خواهد بود. همچنان که OpenAI به بازخوردها گوش میدهد و تغییرات را اعمال میکند، رقبا نیز فرصت دارند تا جایگاه خود را تقویت کنند؛ بنابراین پیگیری بهروزرسانیها و گزارشهای عملکرد GPT-5 در روزها و هفتههای آینده اهمیت زیادی دارد.