استارتاپ Phia با اعلام بسته شدن دور جدید سرمایهگذاری ۳۵ میلیون دلاری، بار دیگر سر زبانها افتاده است. این دور به رهبری Notable Capital انجام شده و Khosla Ventures بههمراه سرمایهگذار پیشین Kleiner Perkins در آن مشارکت کردند. Phia که تنها ۱۰ ماه از تأسیس آن میگذرد، در فاصلهای کوتاه پس از جذب ۸ میلیون دلار در دور قبلی — که حامیانی از جمله سرمایهگذاران سلبریتی مانند Kris Jenner، Sara Blakely و Sheryl Sandberg نیز داشت — رشد چشمگیری را تجربه کرده است.
مؤسسان این استارتاپ، Phoebe Gates و Sophia Kianni، هر دو از نسل دیجیتالزده و فعال در شبکههای اجتماعی هستند و با استفاده از حضور قوی خود در فضای مجازی (بیش از ۲ میلیون دنبالکننده مجموعاً) و پادکست «The Burnouts» توانستهاند بازاریابی مبتنی بر بنیانگذاران را بهخوبی پیاده کنند. Phoebe Gates (دختر Bill و Melinda Gates) و Sophia Kianni (فعال حوزه تغییرات اقلیمی و مشاور پیشین سازمان ملل) میگویند که هدف Phia ساخت یک «عامل خرید مبتنی بر هوش مصنوعی» است که تجربه خرید آنلاین را شخصیسازی و ساده میکند — نه فقط از منظر قیمت، بلکه از نظر سلیقه، اندازه و اقلامی که کاربر قبلاً در کمد دارد.
محصول Phia ترکیبی از اپلیکیشن موبایل و افزونه مرورگر است که به خریداران کمک میکند گزینههای دستدوم یا جایگزین ارزانتر را برای یک کالا بیابند؛ مثلاً اگر لباسی در فروشگاه آنلاین ۲۰۰ دلار قیمت خورده باشد، Phia ممکن است نشان دهد همان لباس در بازارهایی مانند Poshmark با قیمت بسیار کمتری موجود است. این سرویس علاوه بر مزیت اقتصادی، بعد پایداری (کاهش ضایعات از طریق خرید مجدد کالاها) را نیز مورد توجه قرار میدهد، اما بنیانگذاران تأکید میکنند که انگیزه اصلی جذب مشتری در مرحله اول صرفهجویی برای خریدار است.
از لحاظ عملکرد تجاری، Phia ادعا میکند که با صدها هزار کاربر فعال ماهانه، از زمان راهاندازی ۱۱ برابر رشد درآمد داشته و بیش از ۶۲۰۰ شریک خردهفروشی را به پلتفرم خود اضافه کرده است. مدل درآمدی این استارتاپ نزدیک به مدل بازاریابی وابسته (affiliate) است؛ وقتی فروش از طریق Phia صورت میگیرد، شرکت سهمی از تراکنش دریافت میکند. به گفته مؤسسان، دادههای فعلی نشان میدهد که همکاری با برندها میتواند به افزایش میانگین سفارش تا ۱۵٪، رشد جذب مشتریان جدید تا ۳۰٪ و کاهش نرخ بازگشت کالا تا ۵۰٪ منجر شود — ارقام قابل توجهی که در جذب شرکای تجاری اثرگذار بوده است.
تیم کنونی Phia حدود ۲۰ نفر را شامل میشود و بنیانگذاران میگویند تمرکز بر کیفیت نیروی انسانی مهمتر از اندازه تیم است. با سرمایه تازه، اولویت اصلی استخدام مهندسان برجسته یادگیری ماشین و مهارتهای فنی برای توسعه توانمندیهای عامل خرید هوش مصنوعی است؛ هدف نهایی ایجاد تجربهای است که کاربر از همان ابتدا (top of funnel) از فیا استفاده کند و یک فید شخصیسازیشده، پیشنهادات پوششدهنده کمد لباس شخص و پیشنهادات فروش یا اهدای اقلام غیرضروری دریافت کند.
با این حال، مسیر رشد Phia بینقص نبوده و اخیراً موضوعی مرتبط با حریم خصوصی توجه رسانهها را جلب کرد. محققان امنیت سایبری در گزارشی اعلام کردند که افزونه مرورگر Phia قابلیتی دارد که محتوای HTML صفحات بازدیدشده را جمعآوری میکند؛ Phia پس از اطلاعرسانی این موضوع، آن قابلیت را حذف کرد و در بیانیهای اعلام نمود که هدف از ثبت محتوای صفحات، شناسایی مقصدهای خرید بوده و شرکت «هرگز این دادهها را ذخیره نکرده است». مؤسسان نیز بر شفافیت در درخواست مجوزها و استفادهایم تاکید کردند و گفتند تمام دادهها بهصورت تجمیعی و ناشناس برای بهبود پیشنهادها استفاده میشود. با این وجود، کارشناسان حریم خصوصی یادآور شدهاند که گرفتن و پردازش دادههای مرور، حساسیتهای خاص خود را دارد و نیازمند پروتکلهای قوی و اطلاعرسانی روشن به کاربران است.
بنیانگذاران معتقدند که نقش عاملهای هوش مصنوعی در حذف کارهای دستی و طولانی خرید آنلاین کلیدی خواهد بود: فشردهسازی فرایند جستوجو تا پیدا کردن سریعترین مسیر به کالای مناسب. در چشمانداز Phia، آینده خرید آنلاین شخصی و سرگرمکنندهتر خواهد شد و اکوسیستم خردهفروشی کارآمدتر میشود.
با ورود سرمایه جدید و تمرکز بر جذب استعدادهای ML، Phia درصدد گسترش قابلیتهای هوشمند و ارتقای تعامل با کاربران است. اگر بتواند تعادل لازم میان شخصیسازی قوی و رعایت حریم خصوصی را حفظ کند، این استارتاپ پتانسیل تبدیلشدن به یک بازیگر مهم در تحول تجربه خرید آنلاین را دارد.