مکیش امبانی از برنامه ۱۰ تریلیون روپیهای ریلیانس برای ساخت زیرساخت محاسباتی هوش مصنوعی در هند رونمایی کرد
مکیش امبانی، رئیس هیئتمدیره گروه ریلیانس، روز پنجشنبه در اجلاس India AI Impact در دهلینو برنامه سرمایهگذاری ۱۰ تریلیون روپیهای (حدود ۱۱۰ میلیارد دلار) این گروه را برای ساخت زیرساختهای محاسباتی هوش مصنوعی در هند طی هفت سال آینده اعلام کرد. این تصمیم، گامی بزرگ در توسعه زیرساختهای محاسباتی هوش مصنوعی در هند محسوب میشود و شامل ساخت مراکز داده در مقیاس گیگاوات، ایجاد شبکه سراسری محاسبات مرزی (edge computing) و ارائه خدمات جدید هوش مصنوعی که با پلتفرم مخابراتی Jio یکپارچه خواهند شد، میشود.
جزئیات و زمانبندی پروژه
– ریلیانس از هماکنون ساخت مراکز داده چندگیگاواتی در جامناگار، ایالت گجرات را آغاز کرده و انتظار میرود بیش از ۱۲۰ مگاوات ظرفیت جدید در نیمه دوم سال ۲۰۲۶ وارد مدار شود.
– این سرمایهگذاری هفتساله قرار است شامل توسعه شبکهای از مراکز لبهای (edge) باشد که نزدیک به کاربران نهایی قرار میگیرد تا تأخیر (latency) کاهش یابد و خدمات هوش مصنوعی به شکل گستردهتری قابلدسترس شود.
چرا مقیاس گیگاواتی اهمیت دارد؟
ظرفیت «گیگاواتی» در زمینه مراکز داده به معنی توان و زیرساختی است که توانایی میزبانی صدها تا هزاران شتابدهنده سختافزاری (GPU/TPU) را داشته باشد. این سطح از سرمایهگذاری برای اجرای مدلهای بزرگ هوش مصنوعی، کاهش هزینههای پردازشی و پاسخگویی سریعتر به درخواستهای کاربران حیاتی است. امبانی در سخنرانی خود تأکید کرد: «بزرگترین محدودیت در هوش مصنوعی امروز نه کمبود استعداد و نه تخیل است؛ محدودیت، کمبود و هزینه بالای توان محاسباتی است.» و افزود: «هند قادر نیست هوش را اجاره کند.»
اتصال به انرژیهای تجدیدپذیر و همکاریهای محلی
ریلیانس اعلام کرده که این توسعهها با تکیه بر ظرفیت انرژی سبز گروه، از جمله حدود ۱۰ گیگاوات برق مازاد از پروژههای خورشیدی در گجرات و آندراپرادش پشتیبانی خواهد شد. استفاده از انرژی پاک در مراکز داده هوش مصنوعی به کاهش اثرات زیستمحیطی و تضمین پایداری تأمین انرژی کمک میکند.
ریلیانس برنامه دارد با شرکتهای هندی، استارتاپها و مؤسسات آکادمیک همکاری کند تا هوش مصنوعی در بخشهای مختلف مانند تولید، لجستیک، کشاورزی، بهداشت و درمان و خدمات مالی نفوذ کند. همچنین توسعه قابلیتهای هوش مصنوعی به زبانهای محلی هندی برای افزایش پذیرش فناوری در میان جمعیت گسترده هند از اهداف اعلامشده است.
سیاستگذار و رقابت بازار
تعهد ریلیانس در پی موج گستردهتری از سرمایهگذاریها در هند قرار میگیرد: گروه آدانی پیشتر برنامهریزی برای سرمایهگذاری حدود ۱۰۰ میلیارد دلار در مراکز داده هوش مصنوعی را اعلام کرده و دولت هند نیز انتظار دارد بیش از ۲۰۰ میلیارد دلار طی دو سال آینده در زیرساختهای هوش مصنوعی هزینه شود. شرکتهای بینالمللی فناوری نیز حضور خود را گسترش میدهند؛ بهعنوان مثال OpenAI با گروه تاتا برای توسعه حدود ۱۰۰ مگاوات ظرفیت هوش مصنوعی در هند همکاری کرده و برنامههایی برای توسعه تا سطح یک گیگاوات دارد.
پیامدها و چالشها
این رقابت گسترده میان بزرگترین کنسرنهای هند میتواند هزینههای استفاده از خدمات هوش مصنوعی را کاهش دهد، دسترسی به توان محاسباتی را تسهیل کند و نوآوری را در بخشهای اقتصادی مختلف شتاب دهد. با این حال، ساخت مراکز داده در مقیاس بزرگ با چالشهایی مثل تأمین زنجیره تجهیزات، مدیریت گرما و خنکسازی، مقررات انرژی و داده و نیاز به نیروی انسانی متخصص روبهروست که همکاری نزدیک دولت، صنعت و دانشگاهها برای عبور از این موانع ضروری است.
جمعبندی
تعهد ۱۰ تریلیون روپیهای ریلیانس نشان میدهد هند در تلاش است تا به قطب جهانی زیرساختهای هوش مصنوعی تبدیل شود. این سرمایهگذاری نه تنها ظرفیت محاسباتی کشور را بهشکل قابلتوجهی افزایش میدهد، بلکه میتواند زمینهساز کاهش هزینهها، توسعه خدمات هوش مصنوعی بومی و تقویت خودکفایی فناورانه هند باشد.